Era il 25 aprile, mi ricordo. E ora so qual è la vera ricchezza
L'è 'l venticinc april, dàta da ricurdà e i me ricord i sfüman trà sögn e realtà. Quant è finì la guèra, me gh'eva ummà seš àn e chi as tràta ad ricord ad püsè ad sesant'àn. La gioia ad cal di là, me mla ricord me un sögn, mà j'urur a dla guèra, gh'jö ummò tüt in tal cör. Mè c'as fà a dašmintiàs, quant a stevn in cà a scür parchè paseva Pippo e al culpiseva i lüs! E quant i bumbardier jan trài šu 'l pont ad Po, ca vdevn a šgancià i bomb standa scuš in tal fos; quant è turnà 'l silenzio e sum saltà fö tüt, s'alveva àlta in tal ciel una culòna ad füm. Quant jan mitraglià 'l treno in sal pont dal Varsà, gh'era mort e ferì e gh'jevn a renta a cà. La stasiò ad Barbianè, bumbardà in t'un mument e a renta a la stasion ga steva i me parent. Am ricord che una völta, sera a dre a ndà al ašilo e uma sintù in distansa al rombo di reoplàni. M'ev cumpagnà me màdar, l'hö no lasà ndà a cà, j'evan gnü a culpì un treno e le la s'è salvà. Nüm seran tanta picul ach sevan no tütcòs, però am ricord benisim ca scapevn in tal fos. E mè ach seran tranquil quant gh'era al timpuràl parchè gh'er no 'l pericul chi gnevn a bumbardàm. Seran vistì da sràs, i cà no riscaldà e drenta in tla cardensa gh'era gnent da mangià. La fila in ti negosi, la tesera del pan, l'insalàta sens'oli, un piàt da mnèstra e un pum. I màdar c'alateva, i gh'evan dal làt lavà, farena cöta al furan quant gh'er da daslatà. Lüto disperasion, famili decimà, rastrelament turtür sacheg a vuluntà Fiö ca pianševa i pàdar e màdar disperà. Ièn pusè ad sesant'àn ch'è sücès chi rob lì, mà nüm sé cl'è pàš l'uma nummò capì. Pàš vö di tuleransa e cumprension, libartà vö dì, pudì fà qual c'as vö. Quanta fiö giuan è mort par dàm la libartà! Rindumas no culpevul lasumagia ai nos fiö in eredità! Fumagn capì che la vera ricasa, l'è no vègh di milion acantunà, a l'è pudì dasiàs a la matena e vègh inturan tanta serenità. Piera Z. Pinarolo Po